ISO 15378 là gì? ISO 15378 là tiêu chuẩn quốc tế quy định hệ thống quản lý chất lượng dành riêng cho nhà sản xuất vật liệu bao bì sơ cấp tiếp xúc trực tiếp với dược phẩm, kết hợp nền tảng ISO 9001:2015 với Thực hành tốt sản xuất (GMP). Tiêu chuẩn này kiểm soát chặt chẽ rủi ro nhiễm chéo, thôi nhiễm hóa chất, vệ sinh phòng sạch và truy xuất nguồn gốc lô bao bì thuốc.
Tại Việt Nam, tiêu chuẩn tương đương là TCVN ISO 15378:2019 với tên gọi đầy đủ là “Bao bì đóng gói sơ cấp cho dược phẩm – Yêu cầu cụ thể đối với việc áp dụng TCVN ISO 9001:2015 có dẫn chiếu đến thực hành tốt sản xuất (GMP)”.
Khác với ISO 9001 chỉ quản lý quy trình chất lượng chung, ISO 15378 tích hợp trực tiếp các yêu cầu GMP vào từng công đoạn sản xuất màng nhôm, màng PVC, túi ghép và chai lọ cấp 1: từ kiểm soát hạt bụi phòng sạch, thẩm định thiết bị (IQ/OQ/PQ) đến hồ sơ truy xuất nguồn gốc nguyên liệu phục vụ đăng ký thuốc.
Vì sao ISO 9001 thông thường chưa phản ánh đầy đủ yêu cầu của bao bì dược phẩm?
ISO 9001 là tiêu chuẩn về hệ thống quản lý chất lượng áp dụng chung cho nhiều loại hình tổ chức và ngành nghề. Tuy nhiên, ISO 9001 không chứa các quy định chuyên biệt về kiểm soát vi sinh, phòng chống nhiễm chéo hay thẩm định quy trình GMP đối với vật liệu tiếp xúc trực tiếp với dược chất.
Theo Luật Dược hiện hành của Việt Nam, bao bì sơ cấp (bao bì cấp 1) là thành phần tiếp xúc trực tiếp với thuốc, tạo ra hình khối hoặc bọc kín theo hình khối của thuốc suốt vòng đời lưu hành.
Quy định về thực hành tốt sản xuất bao bì dược phẩm của Bộ Y tế xác định rõ màng nhôm PTP, màng Alu/Alu, màng PVC và túi màng ghép đựng thuốc bột là bao bì cấp 1. Các vật liệu này phải tương thích hóa lý với dược chất, bảo vệ thuốc khỏi ẩm sáng và không gây thôi nhiễm độc tính.
Vì vậy, ISO 15378 lấy nền tảng quản lý của ISO 9001 và tích hợp thêm các yêu cầu GMP chuyên ngành để kiểm soát toàn diện quá trình sản xuất bao bì sơ cấp cho ngành dược.
Cấu trúc tích hợp giữa ISO 9001 và GMP trong ISO 15378
ISO 15378 được thiết kế như một tiêu chuẩn ứng dụng chuyên sâu cho lĩnh vực bao bì sơ cấp dược phẩm. Doanh nghiệp áp dụng tiêu chuẩn này phải kiểm soát chặt chẽ mọi biến số trong quá trình sản xuất có khả năng ảnh hưởng đến độ tinh khiết và tính toàn vẹn của bao bì.
Nền tảng hệ thống quản lý chất lượng
Phần nền tảng kế thừa cấu trúc của ISO 9001:2015 bao gồm tiếp cận theo quá trình, quản trị rủi ro, kiểm soát tài liệu, đánh giá nội bộ, hành động khắc phục phòng ngừa (CAPA) và cải tiến liên tục.
Trong môi trường sản xuất bao bì dược phẩm, mọi sự thay đổi về nguồn hạt nhựa, công thức keo ghép hay thông số máy đều phải được lập hồ sơ kiểm soát thay đổi (Change Control) và thông báo minh bạch với nhà máy dược.
Các yêu cầu GMP chuyên biệt
ISO 15378 bổ sung hệ thống yêu cầu GMP áp dụng cho thiết kế, sản xuất, kiểm nghiệm và cung ứng vật liệu bao bì sơ cấp. Các nhóm kiểm soát trọng tâm bao gồm quản lý nguyên vật liệu đầu vào, điều kiện vệ sinh nhà xưởng, nhận diện và truy xuất lô hàng, thẩm định quy trình, dọn quang dây chuyền (Line Clearance) để chống lẫn lộn nhãn in và lưu trữ hồ sơ lô sản xuất.
5 yêu cầu kiểm soát cốt lõi trong sản xuất bao bì theo ISO 15378
Kiểm soát môi trường sản xuất và điều kiện vệ sinh
Doanh nghiệp sản xuất bao bì dược phẩm phải thiết lập và duy trì điều kiện môi trường phòng sạch phù hợp với loại bao bì và mức độ rủi ro nhiễm bẩn của thuốc đóng gói bên trong.
Hệ thống lọc khí HVAC, chênh áp phòng, nhiệt độ, độ ẩm và quy trình vệ sinh thiết bị được giám sát định kỳ theo đánh giá rủi ro, đáp ứng yêu cầu của WHO GMP đối với vật liệu tiếp xúc thuốc.
Truy xuất nguồn gốc nguyên liệu và ngăn ngừa nhiễm chéo
Hệ thống quản lý theo ISO 15378 yêu cầu xác định chính xác nguyên liệu hạt nhựa, màng nền, lá nhôm, mực in và keo ghép thuộc lô nào và được sử dụng cho đơn hàng bao bì nào.
Khi phát sinh sai lệch kỹ thuật, hệ thống mã số lô truy xuất giúp nhà máy khoanh vùng chính xác phạm vi cuộn màng bị ảnh hưởng và ngăn chặn triệt để nguy cơ nhiễm chéo giữa các lô sản xuất.
Thẩm định quá trình và kiểm soát hồ sơ sản xuất
Đối với bao bì màng mềm, các thông số trọng yếu như nhiệt độ ghép màng, định lượng keo, lực căng cuộn, điều kiện buồng sấy và lực hàn biên phải được thẩm định (Process Validation) để chứng minh dây chuyền tạo ra sản phẩm đạt chuẩn ổn định giữa các ca máy.
Kiểm soát hạt bụi, vi sinh và chỉ tiêu thôi nhiễm
Tùy theo mục đích sử dụng của bao bì cấp 1, nhà máy thực hiện lấy mẫu kiểm tra giới hạn nhiễm khuẩn (như tổng số vi sinh vật hiếu khí TAMC, tổng số nấm men nấm mốc TYMC) và các phép thử thôi nhiễm hóa lý theo tiêu chuẩn Dược điển.
Đào tạo nhân sự và vệ sinh cá nhân
Nhân sự vận hành trong phân xưởng bao bì dược phẩm phải được đào tạo định kỳ về thực hành GMP, tuân thủ quy trình thay trang phục bảo hộ phòng sạch, khử khuẩn tay qua buồng chốt gió (Airlock) và kiểm soát nghiêm việc ra vào khu vực sản xuất.
Bảng đối chiếu ISO 15378, ISO 9001 và ISO 22000

Cần lưu ý rằng chứng nhận ISO 15378 của nhà sản xuất bao bì là căn cứ kỹ thuật quan trọng giúp nhà máy dược thẩm định nhà cung cấp, đi kèm với phiếu kiểm nghiệm COA và hồ sơ tiêu chuẩn cơ sở để hoàn thiện bộ hồ sơ đăng ký thuốc (CTD) trình cơ quan quản lý.
Lộ trình 6 bước triển khai ISO 15378 cho doanh nghiệp bao bì
Bước 1 – Khảo sát và Gap Analysis: Đánh giá hiện trạng nhà xưởng, quy trình sản xuất, hồ sơ chất lượng và xác định các điểm chưa đáp ứng yêu cầu của ISO 15378.
Bước 2 – Hoàn thiện cơ sở vật chất: Nâng cấp khu vực phân xưởng phòng sạch, hệ thống kiểm soát môi trường, kho lưu trữ và hiệu chuẩn thiết bị đo lường theo mức độ rủi ro.
Bước 3 – Xây dựng hệ thống tài liệu: Chuẩn hóa quy trình thao tác chuẩn (SOP), quy trình kiểm soát nguyên liệu, thẩm định sản xuất, truy xuất lô và xử lý sai lệch.
Bước 4 – Đào tạo và vận hành: Đào tạo đội ngũ nhân sự về thực hành tốt GMP, đưa hệ thống quy trình vào vận hành thực tế và thực hiện hành động khắc phục CAPA.
Bước 5 – Đánh giá nội bộ: Kiểm tra mức độ tuân thủ tại từng bộ phận, khắc phục các điểm chưa phù hợp và tổ chức họp xem xét của ban lãnh đạo.
Bước 6 – Đánh giá chứng nhận: Tổ chức chứng nhận độc lập tiến hành đánh giá hệ thống tại nhà máy và cấp chứng chỉ ISO 15378, kèm các kỳ đánh giá giám sát hàng năm.
ISO 15378 có ý nghĩa gì với hồ sơ thuốc và hoạt động xuất khẩu?
Đối với các doanh nghiệp sản xuất dược phẩm, chất lượng bao bì cấp 1 gắn liền trực tiếp với độ ổn định của viên thuốc và dung dịch thuốc bên trong. Bộ Y tế quy định bao bì tiếp xúc trực tiếp với thuốc phải được sản xuất tại cơ sở đáp ứng nguyên tắc GMP hoặc tiêu chuẩn ISO 15378.
Trong hợp tác B2B, việc lựa chọn nhà cung cấp đạt chuẩn ISO 15378 giúp các công ty dược phẩm rút ngắn thời gian đánh giá nhà xưởng (Supplier Audit), giảm thiểu rủi ro thu hồi lô thuốc do lỗi bao bì và thuận lợi hơn khi xét duyệt hồ sơ xuất khẩu thuốc ra thị trường quốc tế.
Hệ thống quản lý chất lượng ISO 15378 tại xưởng bao bì Đông Âu
Được thành lập từ năm 2008, xưởng bao bì Đông Âu cung cấp chuyên sâu các dòng vật liệu bao bì dược phẩm trên nền tảng công nghệ in Gravure và Flexo. Nhà máy áp dụng hệ thống quản lý chất lượng ISO 15378 dành cho vật liệu bao bì tiếp xúc trực tiếp với dược phẩm dưới sự đánh giá và cấp chứng nhận của tổ chức BSI.
Toàn bộ quy trình từ kiểm tra nguyên liệu đầu vào, in ấn, ghép màng đến chia cuộn thành phẩm đều được kiểm soát chặt chẽ trong môi trường phòng sạch theo tiêu chuẩn quốc tế.
Danh mục sản phẩm đạt chuẩn của Đông Âu Packing bao gồm màng nhôm ép vỉ PTP, màng PVC/PVDC, màng định hình lạnh Alu/Alu, cuộn màng ghép phức hợp và nhãn decal y tế. Quý doanh nghiệp cần tư vấn hồ sơ kỹ thuật và nhận mẫu thử vui lòng liên hệ Hotline 0915 169 396.



